Phòng Sau Đại học, Học viện Quốc phòng là cơ quan trung tâm tham mưu, quản lý nhà nước và tổ chức thực hiện nhiệm vụ đào tạo sau đại học, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp của Đảng ủy, chỉ huy Cục Huấn luyện – Đào tạo, trải qua 40 năm xây dựng, trưởng thành và phát triển, Cán bộ, nhân viên của Phòng Sau đại học đã mỗ lực cố gắng, tận tâm, tận tụy, trách nhiệm cao, thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ được giao, góp phần quan trọng xây đắp nên truyền thống “Trung thành, tận tụy, đoàn két, sáng tạo” của Học viện Quốc phòng anh hùng thời kỳ mới.

Vinh dự lớn lao, nỗ lực vượt bậc, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ
Phòng Sau đại học, Cục Huấn luyện - Đào tạo tiền thân là Ban Sau đại học, trực thuộc Viện Nghiên cứu Khoa học nghệ thuật quân sự, Học viện Quân sự cấp cao, nay là Học viện Quốc phòng. Ra đời theo Quyết định số 63/QĐ-HV của Viện trưởng Học viện Quân sự Cấp cao, ngày 09 tháng 11 năm 1986 thành lập Ban Sau đại học, trực thuộc Viện Nghiên cứu khoa học nghệ thuật quân sự, lúc đầu biên chế có 3 đồng chí, gồm 01 Trưởng ban, 02 đồng chí trợ lý.
Ngày 18 tháng 3 năm 1987, Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 86/CT về việc giao nhiệm vụ đào tạo trên đại học cho Học viện Quân sự Cấp cao; đào tạo trình độ tiến sĩ khóa 1 với quân số 08 đồng chí. Đến ngày 24 tháng 8 năm 1987 Bộ trưởng Đại học và Trung học chuyên nghiệp ban hành Quyết định số 888/QĐ-QLKH về giao các chuyên ngành đào tạo nghiên cứu sinh cho Học viện. Ban Sau đại học lúc này là cơ quan trung tâm trong tham mưu, tổ chức thực hiện và đạt đươc những thành quả bước đầu rất đáng khích lệ. Ngày 07 tháng 12 năm 1990 Chấp hành chỉ thị của Bộ Quốc phòng, Học viện Quốc phòng đã thành lập Hội đồng xét chức danh khoa học: giáo sư, phó giáo sư của Học viện. Kể từ đây, Ban Sau đại học tiếp tục thực hiện nhiều nhiệm vụ quan trọng, tham mưu, giúp việc cho Hội đồng tiến hành chặt chẽ, khoa học, đúng quy chế, quy định việc xét công nhận các chức danh khoa học cho cán bộ, giảng viên, học viên của Học viện.
Ngày 21 tháng 02 năm 1997 Giám đốc Học viện Quốc phòng ban hành Quyết định số 30/VP3 điều động Ban Sau đại học từ Viện Nghiên cứu khoa học nghệ thuật quân sự sang Cục Huấn luyện - Đào tạo, với biên chế 7 đồng chí 1 trưởng ban, 4 trợ lý và 2 nhân viên. Cũng từ năm 1998 Ban Sau đại học đã tham mưu cho Ban Giám đốc Học viện lãnh đạo, chỉ đạo tổ chức đào tạo thạc sĩ Khóa 1 cho QĐND Lào; đào tạo tiến sĩ cho học viên Quân đội nhân dân Lào năm 2005; đào tạo tiến sĩ cho Quân đội Hoàng gia Campuchia năm 2024, góp phần củng cố tăng cường mối quan hệ tốt đẹp giữa quân đội Việt Nam – Lào – Camphuchia.
Đặc biệt, trước yêu cầu nhiệm vụ mới, ngày 10 tháng 4 năm 2001 Tổng Tham mưu trưởng ban hành Quyết định số 184/QĐ-TM về việc Tổ chức phòng Sau đại học tại Học viện Quốc phòng chính thức đổi tên Ban Sau đại học thành Phòng Sau đại học.
Ngay từ những năm đầu thành lập, đội ngũ cán bộ, nhân viên của phòng Sau đại học tuy còn thiếu so với biên chế (có 03 đồng chí), chưa có nhiều kinh nghiệm trong tổ chức và hoạt động. Được sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy, Thủ trưởng Ban Giám đốc Học viện, trực tiếp là sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy, Chỉ huy Cục Huấn luyện - Đào tạo, cùng với tinh thần khắc phục mọi khó khăn, nỗ lực cố gắng, quyết tâm cao, phòng đã phối hợp chặt chẽ với các cơ quan và khoa giảng viên, thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ tham mưu, đề xuất với Đảng ủy - Ban Giám đốc Học viện trong tổ chức quản lý nhà nước về công tác đào tạo sau đại học. Tham mưu cho Đảng ủy - Ban Giám đốc Học viện công tác xây dựng đội ngũ cán bộ khoa học, giảng viên có học hàm giáo sư, phó giáo sư. Thường xuyên nắm vững quan điểm, đường lối, chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước, phát huy trí tuệ, năng lực, hiệu quả công tác của đội ngũ cán bộ; nghiên cứu, dự báo tình hình, bám sát sự phát triển lý luận và thực tiễn nghệ thuật quân sự, chủ động tham mưu đúng, trúng, kịp thời, hiệu quả trong xây dựng ngân hàng đề tài luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ.
Đến nay, phòng đã tham mưu, giúp việc cho Hội đồng khoa học và Thủ trưởng Học viện xét và bổ nhiệm 14 giáo sư, 190 phó giáo sư; 34 khóa đào tạo tiến sĩ (655 nghiên cứu sinh Việt Nam); 35 khóa đào tạo thạc sĩ (970 học viên Việt Nam); đào tạo cho Quân đội nhân dân Lào: 17 khóa đào tạo tiến sĩ (36 nghiên cứu sinh), 29 khóa đào tạo thạc sĩ (113 học viên); đào tạo tiến sĩ Khóa 1 cho Quân đội Hoàng gia Cam-pu-chia. Riêng từ năm 2020 đến nay, Phòng nhận thêm nhiệm vụ mới là tham mưu, tổ chức, điều hành các lớp bồi dưỡng tiếng Anh cho cán bộ, giảng viên, nhân viên trong Học viện; giúp đội ngũ giảng viên có thể giảng dạy chuyên ngành bằng tiếng Anh và hội nhập quốc tế. Chủ động tham mưu, nghiên cứu, cập nhật kịp thời tình hình thế giới, trong nước vào nội dung luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ, góp phần thực hiện tốt công tác tham mưu chiến lược về quân sự, quốc phòng.
Công tác xây dựng Chi bộ vững mạnh về chính trị, tư tưởng, đạo đức, tổ chức và cán bộ, xây dựng phòng vững mạnh toàn diện, “Mẫu mực, tiêu biểu” luôn được quan tâm lãnh đạo hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao, có một số nhiệm vụ hoàn thành xuất sắc, được Bộ trưởng Bộ Quốc phòng hai lần tặng Bằng khen, hằng năm đều được Thủ trưởng Ban Giám đốc Học viện khen thưởng. Những kết quả đạt được của Phòng Sau đại học đã góp phần xây dựng Đảng bộ Cục Huấn luyện - Đào tạo, Đảng bộ Học viện trong sạch vững mạnh, Học viện Quốc phòng “Mẫu mực, tiêu biểu”; tô thắm truyền thống đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, xứng tầm là trung tâm giáo dục - đào tạo, nghiên cứu khoa học quân sự, quốc phòng hàng đầu của Quân đội và Quốc gia trong thời kỳ mới.
Phát huy truyền thống vẻ vang, tiếp tục phấn đấu xây dựng Phòng Sau đại học ngày càng vững mạnh, phát triển
Những năm tới, thế giới, khu vực tiếp tục diễn biến nhanh, phức tạp, khó dự báo; cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư phát triển mạnh mẽ, tác động đến mọi lĩnh vực. Cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn ngày càng gay gắt. Xung đột quân sự diễn ra ở nhiều khu vực với nhiều hình thái và phương thức tác chiến mới. Khu vực Châu Á - Thái Bình Dương là trung tâm phát triển năng động, các nước lớn gia tăng cạnh tranh ảnh hưởng. Trong nước, thế và lực, sức mạnh tổng hợp, cơ đồ, tiềm lực, vị thế, uy tín ngày càng được nâng cao, tạo ra tiền đề quan trọng để xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; cuộc cách mạng tinh gọn bộ máy của hệ thống chính trị và chuyển đổi số bước đầu đạt kết quả rất quan trọng. Tuy nhiên, các thế lực thù địch đẩy mạnh hoạt động “Diễn biến hòa bình”, thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ; tranh chấp chủ quyền lãnh thổ, biển, đảo trên Biển Đông và vùng biển Tây Nam tiềm ẩn nguy cơ bất ổn. Quân đội tiếp tục điều chỉnh tổ chức, lực lượng theo hướng tinh, gọn, mạnh, xây dựng Quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại. Mục tiêu, nhiệm vụ chủ yếu xây dựng Học viện chính quy, tiên tiến, mẫu mực, hiện đại, phát triển bền vững, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo trong thực hiện nhiệm vụ chính trị, tiên phong trong đổi mới, sáng tạo chuyển đổi số.
Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ ngày càng cao, cán bộ, nhân viên Phòng Sau đại học - Học viện Quốc phòng tiếp tục phấn đấu hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, xây dựng Phòng ngày càng vững mạnh, phát triển:
Một là, cán bộ, nhân viên của Phòng cần quán triệt sâu sắc và tổ chức thực hiện nghiêm túc nghị quyết, chỉ thị, quy định của Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương - Bộ Quốc phòng, của Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện; Đảng ủy, Chỉ huy Cục Huấn luyện - đào tạo; phát huy trí tuệ, đẩy mạnh đổi mới sáng tạo trong xây dựng và phát triển chương trình đào tạo; trong xây dựng ngân hàng đề tài luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ. Đẩy mạnh học tập và thực hành tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh gắn với thực hiện các nghị quyết của Đảng đi vào chiều sâu, thực chất, hiệu quả.
Hai là, xây dựng Chi bộ Phòng Sau đại học vững mạnh tiêu biểu; có năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu cao; xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có bản lĩnh chính trị vững vàng, có trình độ kiến thức chuyên sâu, năng lực lãnh đạo, chỉ huy và phương pháp, tác phong công tác tốt, thực sự tiền phong gương mẫu về đạo đức và lối sống; chú trọng bồi dưỡng đội ngũ cán bộ là trợ lý bảo đảm độ vững chắc theo quy hoạch. Xây dựng Phòng Sau đại học vững mạnh toàn diện, “mẫu mực, tiêu biểu”. Chi bộ lãnh đạo đơn vị hoàn thành xuất sắc các nhiệm vụ, mục tiêu trên giao, duy trì nghiêm nền nếp, chế độ chính quy, chấp hành nghiêm pháp luật Nhà nước, kỷ luật quân đội, quy định của Học viện, của Cục Huấn luyện, đào tạo; nâng cao chất lượng huấn luyện quân sự, rèn luyện thể lực; đẩy mạnh số hóa, quy chuẩn công tác đào tạo sau đại học theo hướng đồng bộ, thiết thực, hiệu quả.
Ba là, thường xuyên đề cao trách nhiệm, phát huy hết năng lực trí tuệ làm tốt công tác tham mưu, tổ chức thực hiện tốt công tác đào tạo sau đại học; bám sát quy chế, quy định tổ chức xét, công nhận các chức danh khoa học đúng quy định, chất lượng, hiệu quả tốt. Tích cực nghiên cứu, tham mưu đề xuất các biện pháp nâng cao tiềm lực khoa học, đóng góp thiết thực vào kết quả huấn luyện - đào tao sau đại học của Học viện.
Dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Thường vụ Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện; Đảng ủy, Chỉ huy Cục Huấn luyện - đào tạo, sự giúp đỡ quý báu và phối hợp chặt chẽ của các cơ quan, khoa, hệ trong Học viện, các đơn vị trong toàn quân và các địa phương, cùng với bề dày kinh nghiệm và truyền thống của Phòng, cán bộ, nhân viên Phòng Sau đại học tiếp tục nỗ lực phấn đấu hoàn thành tốt và hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ mà Học viện và Cục Huấn luyện - đào tạo giao, xứng đáng với vị thế là cơ quan tham mưu, quản lý nhà nước về đào tạo sau đại học; nghiên cứu khoa học, góp phần xây dựng Học viện Quốc phòng là trung tâm nghiên cứu khoa học quân sự, quốc phòng; nghiên cứu nghệ thuật quân sự hàng đầu của Quân đội và Quốc gia; xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc xã hội chủ nghĩa trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam./.
Tin, bài và ảnh: Đại tá Phạm Văn Thạo/
Cục HL-ĐT/ Học viện Quốc phòng.